تأثیر آموزش شیوه زندگی سالم بر شاخص‌های سلامت (فشارخون و قند خون) سالمندان حاضر در پارک‌های شهر رفسنجان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مراقبت‌های سالمندی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان ، ایران.

2 مربی، گروه داخلی و جراحی، دانشکده پرستاری و مامایی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت. دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

3 استادیار، گروه روان پرستاری و بهداشت روان، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

4 مربی، گروه روان پرستاری و بهداشت روان، دانشکده پرستاری و مامایی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت. دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

5 کارشناس علوم آزمایشگاهی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران

6 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده پرستاری و مامایی و عضو مرکز تحقیقات سالمندی. دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

10.22123/chj.2019.160318.1206

چکیده

مقدمه: افزایش تعداد سالمندان، نگاه جامعه جهانی را به ارتقاء سبک زندگی در افراد مسن معطوف داشته است. از طرفی، آموزش شیوه زندگی سالم می‌تواند در بهبود شاخص­های سلامتی مؤثر باشد. لذا این مطالعه با هدف تعیین تأثیر آموزش شیوه زندگی سالم بر برخی شاخص‌های سلامت سالمندان حاضر در پارک‌های شهر رفسنجان در سال 1396 انجام شد.

مواد و روش ­ها: در این مطالعه نیمه تجربی، جامعه پژوهش سالمندان مراجعه‌کننده به پارک‌های شهر رفسنجان و ابزار جمع‌آوری اطلاعات شامل دستگاه کنترل فشارخون Rishter، دستگاه گلوکومتری EasyGluco و پرسشنامه دموگرافیک بوده است. نمونه‌های گروه مداخله (36 نفر) و کنترل (35 نفر) از چهار پارک متفاوت، به ‌طور در دسترس انتخاب شدند. نحوه اجرای برنامه آموزشی شیوه زندگی سالم به ‌روش سخنرانی، بحث گروهی و مشارکت سالمندان طی 8 جلسه 1 ساعته بوده است. پارامترهای تحقیق توسط پرسش­نامه و چک‌لیست­ در زمان‌های بلافاصله و دو ماه بعد از مداخله، سنجش شده و با داده‌های قبل از مداخله مقایسه گردیدند. جهت تحلیل داده­ها از آزمون‌های آماریt  مستقل، فیشر وکای اسکوئر استفاده گردید. 

یافته ­ها: شرکت‌کنندگان دو گروه از لحاظ مشخصات دموگرافیک، تفاوت معنی‌دار آماری نداشتند. میانگین فشارخون سیستول، بلافاصله (003/0p=) و 2 ماه بعد از مداخله (006/0p=) بین دو گروه به‌طور معنی‌دار متفاوت بود. اما میانگین فشارخون دیاستول (003/0p=) و قند خون (005/0=p) تنها 2 ماه بعد از مداخله بین دو گروه متفاوت بود.

نتیجه ­گیری: آموزش نه‌تنها باعث افزایش دانش سالمندان شد بلکه کیفیت زندگی‌شان را نیز بهبود بخشید. بنابراین، پیشنهاد می‌شود برنامه‌های آموزش سبک زندگی سالم از طریق سازمان­های مربوطه برای عموم سالمندان برگزار گردد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of Healthy Lifestyle Education on Health Indices (Blood Pressure and Blood Sugar) of elderly in Rafsanjan Parks

نویسندگان [English]

  • H Zandi 1
  • A Akbari 2
  • AR Sayadi 3
  • A AnsariJaberi 4
  • N Zandi 5
  • SH Hoseini 6
1 MSc student of Geriatric Nurssing, School of Nursing and Midwifery, Rafsanjan University of Medical Sciences, Rafsanjan, Iran.
2 Instructor, Dept of Medical Surgical Nursing, School of Nursing and Midwifery Social Determinants of Health Research Center, Rafsanjan University of Medical Sciences. Rafsanjan, Iran.
3 Assistant Prof, Dept of Psychiatric Nursing, School of Nursing and Midwifery Social Determinants of Health Research Center, Rafsanjan University of Medical Sciences, Rafsanjan, Iran.
4 Instructor, Dept of Psychiatric and Mental Health Nursing, School of Nursing and Midwifery Social Determinants of Health Research Center. Rafsanjan University of Medical Sciences, Rafsanjan, Iran.
5 Laboratory sciences B.S, Rafsanjan University of Medical Sciences, Rafsanjan, Iran.
6 Assistant Prof, Dept of Management Nursing, School of Nursing and Midwifery Geriatric Care Research Center, Rafsanjan University of Medical Sciences, Rafsanjan, Iran.
چکیده [English]

Introduction: With the increase in the number of the elderly, the international community has paid special attention to improving quality of life in the elderly population. Educating healthy lifestyle behaviors can be effective in improving health indices; therefore, the present study was carried out to determine the effect of healthy lifestyle education programs on the quality of life and health indices of the elderly.

Materials and Methods: This semi-experimental study was conducted on elderly people referred to four vocational gardens (parks) of the city of Rafsanjan. The data were collected using Richter sphygmomanometer, Easy-glucometer and Seca weighting devices and a demographic questionnaire. The intervention group (36 elders) received healthy lifestyle education during 8 sessions, each lasting one hour. The posttest outcomes were measured immediately and two-months after intervention the data were analyzed using version 18 of the SPSS18 by t-tests, fisher and chi-square tests.

Results: The mean of systolic blood pressure immediately (p=0.003) and two months after intervention (p=0.006) was significantly different. However, the mean of diastolic BP (p=0.003) and blood glucose (p=0.005) decreased significantly only two months after the intervention.

Conclusions: Education can not only increase the knowledge but also improve the quality of life of elders. Therefore, it is suggested that healthy lifestyle education programs be conducted via relevant organizations for the elderly.

کلیدواژه‌ها [English]

  • health indices
  • healthy lifestyle education
  • Elderly
  • Rafsanjan
  1. Fang EF, Scheibye-Knudsen M, Jahn HJ, Li J, Ling L, Guo H, et al. A research agenda for aging in China in the 21st century. Ageing research reviews 2015;24:197-205.
  2. World Report on Ageing and Health . World Health Organization . [cited 2018 june 8]. Available from: https://apps.who.int/iris/bitstream/10665/186463/1/9789240694811_eng.pdf.
  3. Statistical center of iran. Selection of result of public census in hearts and housing. assistance of planning and strategic supervision. [cited 2018 june 8]. Available from : http://www.amar.org.ir.
  4. Heshmati H,Behnampour N, Haji-Ebrahimi MH, Charkazi A, Asadi Z, Dehnadi A. Elderly hygiene status in rural areas of Golestan Province in Iran. Iranian Journal of Ageing 2012;7(1):25-33. [Persian]
  5. de Souza Vale RG, de Oliveira RD, Pernambuco CS, da Silva Novaes J, de Andrade AdFD. Effects of muscle strength and aerobic training on basal serum levels of IGF-1 and cortisol in elderly women. Archives of gerontology and geriatrics 2009;49(3):343-7.
  6. Hekmatpou D, Shamsi M, Zamani M. The effect of healthy lifestyle educational programs on the quality of life of the elderly in Arak.. Arak Medical University Journal 2013;16(3):2-11. [Persian]
  7. Farhadi A, Foroughan M, Mohammadi F. The quality of life among rural elderlies a cross-sectional study. Iranian Journal of Ageing 2011;6(2):35-43. [Persian]
  8. Heidari M, Shahbazi S. Effect of self-care training program on quality of life of elders. Iran Journal of Nursing 2012;25(75):1-8. [Persian]
  9. Hosseini M, Yaghmaee F, Hosseinzade S, Alavimajd H, Sarbakhsh P, Tavousi M. Psychometrics of the health-promoting lifestyle profile II in the clients of health care center. Payesh 2012;11(6):849-56.[Persian]
  10. Morowatisharifabad M, Alizadeh Mradkandi A, Mozaffari Khosravi H, Fallahzadeh H, Momeni Sarvestani M. Comparison of the effect nutrition education by peers and health personnel on knowledge, attitude and nutritional indices of 18-35 years old women of Orumieh health care centers. Tolooebehdasht 2012;11(1):54-64. [Persian]
  11. Yadaki MR, Zendehtalab HR, Reza S. Effect of Peer Education on Health Promoting Lifestyle among Volunteer Health Care Communicators. JNE 2017;6(2):9-18.[Persian]
  12. Nikdel F, Arabzadeh M, Ghazanfari N. The survey of relationship between Memory Self-efficacy and Hope with Quality of Life in Older Adults of Kohgiluyeh and Boyer-Ahmad in 2016.JOGE 2016;1(2):19-26.[Persian]
  13. Baniyaghoubi F, Talaie Shekari S, Nazari F. Study of the Facing Challenges in Nursing Education, related to the Patients’ Needs.NAMA 2016;5(1):20-30.[Persian]
  14. Sheikholeslami F, Reza Masouleh S, Khodadadi N, Yazdani MA. Loneliness and general health of elderly. Journal of Holistic nursing and midwifery 2011;21(2):28-34. [Persian]
  15. Aliha JM, Asgari M, Khayeri F, Ramazani M, Farajzadegan Z, Javaheri J. Group education and nurse-telephone follow-up effects on blood glucose control and adherence to treatment in type 2 diabetes patients. International journal of preventive medicine 2013;4(7):797-802. [Persian]
  16. Gul N. Knowledge, attitudes and practices of type 2 diabetic patients. Journal of Ayub Medical College Abbottabad 2010;22(3):128-31.
  17. Farnam A. The effect of positive thinking training in enhancement of quality and hope of life among the elderly. Positive Psychology 2016;2(1):75-88. [Persian]
  18. Prasanna DG, Gopinath C, Reddy KY, Rajasekhar DG, Chandrakanth P, Sravanakumari S. Effect of lifestyle modifications on blood pressure in hypertensive patients. Change 2015;133:4-81.
  19. Goldhaber-Fiebert JD, Goldhaber-Fiebert SN, Tristán ML, Nathan DM. Randomized controlled community-based nutrition and exercise intervention improves glycemia and cardiovascular risk factors in type 2 diabetic patients in rural Costa Rica. Diabetes care 2003;26(1):24-9.
  20. Chen M-L, Hu J, McCoy TP, Letvak S, Ivanov L. Effect of a Lifestyle-Based Intervention on Health-Related Quality of Life in Older Adults with Hypertension. Journal of aging research 2018; 10(11):1-9.
  21. Farhadi A, Foroughan M, Mohammadi F, Sahranavard M. The effect of healthy lifestyle educational program on rural elderly’s quality of life in Dashti district of Boushehr province. Iranian Journal of Ageing 2013;8(3):35-43. [Persian]
  22. Aboyans V, Criqui MH, Abraham P, Allison MA, Creager MA, Diehm C, et al. Measurement and interpretation of the ankle-brachial index: a scientific statement from the American Heart Association. Circulation 2012;126(24):2890-909.
  23. Hekmatpou D, Shamsi M, Zamani M. The effect of healthy lifestyle education programs on promotion of physical activity in elderly of Arak. Daneshvar 2012;19(98):33-42. [Persian]
  24. Babaei-Sis M, Ranjbaran S, Mahmoodi H, Babazadeh T, Moradi F, Mirzaeian K. The effect of educational intervention of life style modification on blood pressure control in patients with hypertension. J Educ Community Health 2016;3(1):12-9. [Persian]
  25. Vahedian-Shahroodi M, Rahimi H, Gholian-Avval M, Esmaily H. A Survey on Effects of Physical Activity Education Based on Trance-theoretical Model on Blood Pressure Control in Patients with High Blood Pressure. TB 2016;14(6):126-38. [Persian]
  26. Samiei Siboni F, Alimoradi Z, Sadegi T. Impact of corrective life style educational program on controlling stress, anxiety, and depression in hypertensives. JBUMS 2013;19(6):1-9.[Persian]
  27. Najimi A, Sharifirad G, Hasanzadeh A, Azadbakht L. Effect of Nutrition Education on Nutritional Behaviors and Glycemic Control Indices Based on BASNEF Model among Elderly with Type 2 Diabetes. Journal of Isfahan Medical School 2011;29(155):1-12. [Persian]
  28. Yazdanpanah B, Safari M, Angha P, Karami M, Emadi M, Yazdanpanah S, et al. Efficacy of Community-Based Participatory Research on Diabetes Care in Yasouj-Iran. Iranian Journal of Epidemiology 2012;7(4):1-8. [Persian]