بررسی دانش، بینش و عملکرد تغذیه‌‌ای کارکنان مراقبت‌های اولیه بهداشتی شاغل در دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان در سال 1394

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، کارشناس مسئول تغذیه حوزه معاونت بهداشتی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

2 مربی، گروه آموزشی پزشکی اجتماعی، مرکز تحقیقات محیط کار، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

3 استادیار، گروه آموزشی اپیدمیولوژی، آمار زیستی و مرکز تحقیقات محیط کار، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

4 دانشجوی دکتری اپیدمیولوژی، کارشناس سالمندان حوزه معاونت بهداشتی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

چکیده

مقدمه: با توجه به نقش کارکنان مراقبت­های اولیه بهداشتی در تغییر رفتارهای تغذیه جامعه، هدف این مطالعه  تعیین دانش، بینش و عملکرد تغذیه­ای کارکنان مراقبت­های اولیه بهداشتی شاغل در دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان در سال 1394 بود.
مواد و روش­ ها: این مطالعه توصیفی- مقطعی با روش سرشماری بر روی 289 نفر از کارکنان بهداشتی شامل کارشناسان، کاردانان و بهورزان شاغل در دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان انجام شد. پرسش‌نامه دموگرافیک و پرسش‌نامه ساختارمند در مورد آگاهی، بینش و عملکردتغذیه­ای به صورت خودگزارشی تکمیل گردید. داده‌ها با استفاده از آزمون­های مجذور کای، دقیق فیشر، آنالیز واریانس یک‌طرفه و آزمون مقایسات چندگانه توکی تجزیه و تحلیل شدند.
یافته ­ها: میانگین و انحراف معیار آگاهی و عملکرد کارکنان به ترتیب 79/5 ± 33/31 (از 46 نمره) و 60/2 ± 31/14 (از 20 نمره) بود. به ترتیب، سطح آگاهی و عملکرد 1/29 درصد و 2/33 درصد از شرکت‌کنندگان در سطح عالی مشاهده شد. بین آگاهی و ویژگی‌های دموگرافیک از قبیل جنسیت، سابقه کار، مدرک تحصیلی، رده شغلی و وضعیت استخدامی ارتباط آماری معنی‌داری مشاهده شد (001/0>p). بین عملکرد و جنسیت (001/0=p)، رده شغلی (002/0=p)، سابقه کار (001/0>p)، مدرک تحصیلی (037/0=p) و وضعیت استخدامی (003/0=p) نیز ارتباط معنی‌دار بود. بینش کارکنان نسبت به 8 سؤال نامطلوب (9/77% - 9/42%) و برای 23 سؤال مطلوب مشاهده شد (5/96% - 1/62%).
نتیجه ­گیری: سطح آگاهی و عملکرد کارکنان در محدوده خوب تا عالی تعیین شد. به نظر می‌رسد برای گروه‌های زیر دیپلم و به ویژه بهورزان مرد، کارکنان رسمی و با سنوات خدمتی بیشتر، بایستی در نحوه برگزاری کلاس‌های آموزشی تغذیه تجدیدنظر نمود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Study on Nutritional Knowledge, Attitude and Practice of Health Care Workers in Rafsanjan University of Medical Sciences in 2016

نویسندگان [English]

  • F Fatehi 1
  • Z Salem 2
  • M Shikh Fatholahi 3
  • P Khalili 4
1 MSc Student, Expert nutrition, Rafsanjan University of Medical Sciences, Rafsanjan, Iran.
2 Instructor, Academic Member, Occupational Environment Research Center & Dept of Social Medicine, Medical School, Rafsanjan University of Medical Sciences, Rafsanjan, Iran.
3 Assistant Prof, Dept of Epidemiology and Biostatistics, Occupational Environment Research Center, Medical School, Rafsanjan University of Medical Sciences, Rafsanjan, Iran.
4 PhD student of Epidemiology, Elderly Expert, Rafsanjan University of Medical Sciences, Rafsanjan, Iran.
چکیده [English]

Introduction: Health care staff can play an important role in changing nutritional habits and attitudes of a population.  The aim of this study was to investigate the nutritional knowledge, attitude and practice among health workers in Rafsanjan University of Medical Sciences (RUMS) in 2016.
MaterialsandMethods: In this descriptive study, 289 health- care staff   working at health centers, health units, and health houses of the RUMS were selected by census method.  Data gathering tool was a structured questionnaire completed by self-administered NKAP (Nutritional, Knowledge, Attitude and Practice study). Data were analyzed using chi-square, Fisher's exact test, one-way ANOVA followed by Turkey’s multiple comparisons test.
Results: Results showed that the score mean and standard deviation of knowledge and practice of the employees were 31.33 ± 5.79 (out of 46) and 14.31 ± 2.60 (out of 20) respectively. Twenty-nine point one percent of samples and 33.2% of them had excellent nutritional knowledge and practice respectively. There was a significant relationship between nutritional knowledge and some of the demographic parameters including; gender, work experience, degree of education (p<0.001), job category, and employment status (p<0.001). This study also found a significant association between nutritional practice and the above-mentioned parameters as follows;   gender (p=0.001), work experience (p<0.001), degree of education (p=0.037), job category (p=0.002), and employment status (p=0.003). The primary care staff had a desirable (positive) attitude about the 23 questions (96.5% - 62.1%) and an undesirable attitude for 8 questions. (77.9% - 42.9%)
Conclusion: The results of this study showed that participants had a well to excellent level of nutritional knowledge and practice. It seems that the nutritional training courses should be revised and updated particularly for male health workers with a lower degree of education or longer years of civil service.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Knowledge
  • Attitude
  • Practice
  • nutrition
  • Primary health care staff
  1. Popkin BM. Global nutrition dynamics: the world is shifting rapidly toward a diet linked with noncommunicable diseases AJCN 2006;84(2):289-98.
  2. Alwan A. Global status report on no communicable diseases 2010 Description of the global burden of NCDs, their risk factors and determinants. WHO )World Health Organization). Switzerland, Geneva. 2011; 51-4.
  3. Avazeh A, Jafari N, Mazloomzadeh S. Knowledge level attitude and performance of women on diet and exercise and their relation with cardiovascular diseases risk factors. ZUMSJ 2010;18(71):51-60. [Persian]
  4. Sheikholeslam R, Kimiagar M, Siasi F, Abdollahi Z, Jazayeri A, Keyghobadi K, et al. Multidisciplinary intervention for reducing malnutrition among children in the Islamic Republic of Iran .EMHJ 2004;10(6):18-25.
  5. Ahadi Z, Heshmat R, Sanaei M, Shafiee G, Ghaderpanahi M, Homami MR, et al. Knowledge, attitude and practice of urban and rural households towards principles of nutrition in Iran: results of NUTRIKAP survey. Journal of Diabetes & Metabolic Disorders 2014;13(1):100.
  6. Heshmat R, Abdollahi Z, Salehi F. National Report on Nutritional Knowledge, Attitude and Practice of Iranian Urban and Rural Households and Primary Health Care Staff. Ministry of Health and Medical Education and Office of Society Nutrition Improvement, Chronic Diseases Research center, Institute of Endocrinology and Metabolism, Tehran University of Medical Sciences,Iran,  Qom. 2015: 192-204, 108, 120. [Persian]
  7. Mowe M, Bosaeus I, Rasmussen HH, Kondrup J, Unosson M, Rothenberg E, et al. Insufficient nutritional knowledge among health care workers? Clinical nutrition 2008;27(2):196-202.
  8. Allafi AR, Alajmi F, Al-Haifi A. Survey of nutrition knowledge of physicians in Kuwait. PHN 2013;16(7):1332-6.
  9. Al-Zahrani AM, Al-Raddadi RM. Nutritional knowledge of primary health care physicians in Jeddah, Saudi Arabia. Saudi Med J 2009;30(2):284-7.
  10.  Hu SP, Wu MY, Liu JF. Nutrition knowledge, attitude and practice among primary care physicians in Taiwan. JACN 1997; 16(5): 439-42.
  11. Safizadeh H, Azimi M. A survey on knowledge, attitude and practice of interns regarding nutrition in Kerman Medical University. SDME 2014; 2(1): 40- 8. [Persian]
  12. Mirmiran P, Mohammadi-Nasrabadi F, Omidvar N, Hosseini-Esfahani F, Hamayeli-Mehrabani H, Mehrabi Y, et al. Nutritional knowledge, attitude and practice of Tehranian adults and their relation to serum lipid and lipoproteins: Tehran lipid and glucose study. ANM 2010;56(3):233-40.
  13. HESHMAT R, Azemati B, Keshtkar A, Salehi F, ABD EZ, Kolahdooz F, et al. Comparison of knowledge, attitude and practice of urban and rural households toward iron deficiency anemia in three provinces of Iran. IJPH 2009; 38(4): 83-90. [Persian]
  14. Ostad RA, Safaeian A, Modaresi Z, Pourabdelahi P, Mahdavi R. Effect of nutrition education intervention on nutritional knowledge, attitude and practice (KAP) among female employees of Tabriz University of Medical Sciences. MJTUMSH2010; 31(4): 12-7. [Persian]
  15. Lin W, Hang C-M, Yang H-C, Hung M-H. 2005-2008 Nutrition and Health Survey in Taiwan: the nutrition knowledge, attitude and behavior of 19-64 years old adults. APJCN 2011;20(2):309-18.
  16. Ahadi Z, Heshmat R, Sanaei M, Shafiee G, Ghaderpanahi M, Homami MR, et al. Knowledge, attitude and practice of urban and rural households towards principles of nutrition in Iran: results of NUTRIKAP survey. JDMD 2014;13(1):100. [Persian]
  17. Reiss Karimian F. Rostaminegad A. Assesment of Knowledge and Practice of nurses in Yasuj hospitals about nosocomial infections. Armaghane Danesh Journal 2003; 8(31): 44-56. [Persian]
  18. Balali MF, MAHMOUDI ZM, Hasani M. Knowledge, Attitude and Practice of Health Workers Working in the Southern Cities of Kerman Province about Oral and Dental Health in 2009.JRUMS 2011; 10(1): 69-74. [Persian]
  19. Salem Z, Vazirineghad R, Tabatabaee SZ, Dehghan S. Survey of Knowledge, Attitude and Practice status of  the Health workers of the Rafsanjan health services centers regarding family planning (2005). CHJ 2005; 1(3): 31-6. [Persian]
  20. Jamali B, Azimi Orimi H. Knowledge attitude and practice of practitioners and midwives working at health centers of main cities of Mazandaran province about emergency contraception. JMUMS 2007;17(57):75-81. [Persian]