سلامت جامعه

سلامت جامعه

چالش­ های فرزندآوری از دیدگاه زوجین متأهل شهر اصفهان؛ یک مطالعه کیفی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
بهروز مداحیان 1
فرنیا رنجبر 2
کیمیا پژمان بیرجندی 3
سعید کریمی 4
1 دانشجوی دکترای تخصصی مدیریت خدمات بهداشتی و درمانی، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت خدمات بهداشتی و درمانی، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران
3 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت خدمات بهداشتی و درمانی، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
4 دانشیار‌، گروه مدیریت خدمات بهداشتی و درمانی، مرکز تحقیقات مدیریت و اقتصاد سلامت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
10.22123/chj.2026.498216.2151
چکیده
مقدمه:جمعیت ایران رو به سالخوردگی می‌باشد. یکی ‌از عوامل مؤثر بر تغییرات ساختار جمعیتی، کاهش میزان باروری است. آمارها از کاهش میزان تولد در ایران و استان اصفهان در سال‌های اخیر خبر می‌دهد. این پژوهش با هدف شناسایی چالش‌های فرزندآوری از دیدگاه زوجین متأهل شهر اصفهان صورت گرفت.
مواد و روش­ها: این مطالعه کیفی از نوع تحلیل محتوا می‌باشد که در سال 1403 انجام شد. جامعه پژوهش زوجین شهر اصفهان بودند که در راستای هدف پژوهش به مصاحبه با آنان پرداخته ‌شد. در این پژوهش از روش نمونه‌گیری هدفمند استفاده‌گردید و با 50 نفر مصاحبه انجام ‌شد. میانگین زمان هر مصاحبه 50 دقیقه بود. تحلیل داده‌ها بر ‌مبنای روش تحلیل موضوعی و با استفاده از چارچوب شش مرحله­ایBraun و Clarke بود. داد‌ها با کمک نرم­افزار MAXQDA 2020 تحلیل شدند.
یافته‌ها:چالش‌های فرزندآوری از دیدگاه زوجین شهر اصفهان، در ‌قالب 3 مضمون اصلی و 12 مضمون فرعی دسته‌بندی شدند که عبارتند ‌از؛ "چالش‌های مربوط به زوجین"، با زیر‌مضمون‌های؛ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، فیزیکی و روانی، تحصیلی و شغلی، بهداشتی و درمانی. "چالش‌های مربوط به فرزند"، با زیر‌مضمون‌های؛ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، زیست‌محیطی، تحصیلی، بهداشتی و درمانی. "چالش‌های مربوط ‌به سیاست‌های حاکمیت"، با زیر‌مضمون‌های؛ بی­اعتمادی عمومی نسبت‌به برنامه‌ها و وعده‌های دولت، و اثربخش نبودن مشوق‌های دولت برای فرزندآوری.
نتیجه‌گیری: چالش‌های فرزندآوری از دیدگاه زوجین شامل مسائل فردی، فرزندمحور و سیاست‌های حاکمیتی است. نتایج این مطالعه می‌تواند به سیاست‌گذاران کمک کند تا مشوق‌های اقتصادی، اجتماعی و بهداشتی مؤثر طراحی کنند. اطلاع‌رسانی شفاف می‌تواند اعتماد خانواده‌ها را افزایش داده زوجین را تشویق به فرزندآوری کنند.
کلیدواژه‌ها
چالش
فرزند آوری
زوجین متأهل
پژوهش کیفی
تحلیل محتوا

عنوان مقاله English

Challenges of Childbearing from the Perspective of Married Couples in Isfahan: A Qualitative Study

نویسندگان English

‌‌B madahian 1
F ranjbar 2
K pejman birjandi 3
S Karimi 4
1 PhD Student in Health Services Management, Student Research Committee, Faculty of Management and Medical Information Sciences, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran
2 BA Student in Health Services Management, Student Research Committee, Faculty of Management and Medical Information Sciences, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran
3 BA Student in Health Services Management, Student Research Committee, Faculty of Management and Medical Information Sciences, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran
4 Associate Prof., Health Management and Economics Research Center, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran
چکیده English

Introduction: Iran’s population is gradually aging, and declining fertility rates are one of the key factors driving demographic changes. Recent statistics indicate a decrease in birth rates both nationwide and in Isfahan Province. This study aimed to identify the challenges of childbearing from the perspective of married couples in Isfahan.
Methods: This qualitative study employed a content analysis approach that was conducted in 2024. The study population comprised married couples residing in Isfahan, who were selected through purposive sampling. Semi-structured interviews were conducted with 50 participants (25 couples), each lasting an average of 50 minutes. Data were analyzed thematically following Braun and Clarke’s six-step framework, using MAXQDA 2020 software.
Results: The challenges of childbearing were categorized into three main themes and twelve subthemes. Theme 1 focused on challenges related to couples, including economic, socio-cultural, physical and psychological, educational and occupational, and health-related issues. Theme 2 addressed child-related challenges, encompassing economic, socio-cultural, environmental, educational, and health-related factors. Theme 3 concerned governance-related challenges, such as public distrust toward government programs and the ineffectiveness of government incentives for childbearing.
Conclusion: The study revealed that childbearing challenges from the perspective of couples encompass individual, child-centered, and governance-related issues. These findings can inform policymakers and authorities in designing effective economic, social, and health-related programs and incentives. Furthermore, transparent communication and implementation of practical incentives may enhance public trust and encourage couples to pursue childbearing.

کلیدواژه‌ها English

Challenge
Childbearing
Married couples
Qualitative study
Content analysis
1.       Abbasi-Shavazi MJ, Morgan SP, Hossein-Chavoshi M, McDonald P. Family Change and Continuity in Iran: Birth Control Use Before First Pregnancy. J Marriage Fam. 2009 Dec 1;71(5):1309-1324. doi: 10.1111/j.1741-3737.2009.00670.x. PMID: 20376280; PMCID: PMC2849153.
2.       Torabi F, Sheidani R. A study of effective factors in tendency to fewer childbearing of 15-49 year old women residents of Tehran. Journal of Woman and Family Studies. 2019 Sep 23;7(2):31-67.
3.       ERFANI A. PROXIMATE DETERMINANTS OF FERTILITY INTENTIONS IN TEHRAN, IRAN. JOURNAL OF POPULATION ASSOCIATION OF IRAN[Internet]. 2016;10(20):164-168. Available from: https://sid.ir/paper/714460/en
4.       Schoen R, Astone NM, Kim YJ, Nathanson CA, Fields JM. Do fertility intentions affect fertility behavior?. Journal of Marriage and the Family. 1999 Aug 1:790-9.
5.       Schoen R, Kim YJ, Nathanson CA, Fields J, Astone NM. Why do Americans want children?. Population and development review. 1997 Jun 1:333-58.
6.       Quesnel-Vallée A, Morgan SP. Missing the target? Correspondence of fertility intentions and behavior in the US. Population research and policy review. 2003 Dec;22(5):497-525.
7.       Hayford SR, Agadjanian V. From desires to behavior: Moderating factors in a fertility transition. Demogr Res. 2012 May 31;26:511-542. doi: 10.4054/DemRes.2012.26.20. PMID: 23626485; PMCID: PMC3634800.
8.       Kalantari S, Abbaszadeh M, Aminmozafari F, Rakeibonab N. The sociological study of attitude to child bearing and it’s some related factors (Case study: married youth In Tabriz City). Journal of Applied Sociology. 2010 Mar 21;21(1):83-104.
9.       Tavousi M, Motlagh ME, Eslami M, Haerimehrizi A, Hashemi A, Montazeri A. Fertility desire among Iranians living in Tehran: Reasons for desire and disinterest. Payesh 2016; 15 (6) :663-668
10.    Nematian S, Noghani Dokht Bahmani M. The impact of couples' decision-making process in delayed childbearing and related social conditions. Sociology of Social Institutions. 2022 Feb 20;8(18):139-73.
11.    Enayat H, Parnian L. The study of cultural globalization and tendency to fertility. Woman Soc Q 2013;
12.    4(2):109-36. (Persian).Wilson C. On the scale of global demographic convergence, 1950-2000. Popul Dev Rev. 2001;27(1):155-71. doi: 10.1111/j.1728-4457.2001.00155.x. PMID: 18589488.
13.    Erfani A. The impact of family planning on women's educational advancement in Tehran, Iran. International Center for Research on Women Fertility and Empowerment Working Paper Series 2012;3:008-2012
14.    Pourshahri E, Khajavian N, Noori R, Moshki M. Investigating Childbearing Desire and Associated Factors in Northeast Iran. J Research Health 2025; 15 (2) :197-206
15.    Statistical Center of Iran. Data and statistical information: population and social statistics, 2016-2021 [Internet]. Tehran: Statistical Center of Iran; [cited 2026 May 20]. Available from: https://amar.org.ir/statistical-information/statid/28076
16.    Fereshte Ghahremani, Mahbobeh Ahmadi Doulabi , Zohreh Mahmoodi, Malihe Nasiri, (2023). The structural factors of social determinants of health on Iranian women's childbearing: a systematic review study, Iranina Journal of Obstetrics Gynecology and Infertility, 26(2), 99-118. magiran.com/p2575943
17.    RAHNAMA AMENEH, ROOZBEH NASIBEH, Salimi Asl Ali, Kazemi Gerashi Zohre, Abbaszadeh Mahshid, DABIRI FATEMEH. Factors Related to Childbearing in Iran: A Systematic Review. JOURNAL OF PREVENTIVE MEDICINE[Internet]. 2022;9(1):6-17. Available from: https://sid.ir/paper/1017780/en
18.    Mirabi, S., Mirzaei, H., Hassani Darmian, G. R. A Phenomenological Study on Married Women Awareness of Childbearing. Journal of Applied Sociology, 2020; 31(3): 1-20. doi: 10.22108/jas.2019.116833.1683
19.    Saei Gharenaz M, Ozgoli G, Hajizadeh F, Sheikhan Z, Nasiri M, Jannesari Sh. The relationship between religious orientation with intention of desired fertility and actual and desirable number of children in working women of Tehran, Iran. J Res Relig Health.2017;3(1): 79- 90.
20.    Lincoln YS, Guba EG. Naturalistic Inquiry. Sage; 1985
21.    Jalilvand MA, Raeisi AR, Shaarbafchizadeh N. Hospital governance accountability challenges in Iran: a qualitative study. BMC Health Serv Res. 2025 Jul 10;25(1):946. doi: 10.1186/s12913-025-13100-1. PMID: 40640820; PMCID: PMC12243261.
22.    Ranjbar M, Rahimi MK, Heidari E, Bahariniya S, Alimondegari M, Lotfi MH, Shafaghat T. What factors influence couples' decisions to have children? Evidence from a systematic scoping review. BMC Pregnancy Childbirth. 2024 Mar 27;24(1):223. doi: 10.1186/s12884-024-06385-3. PMID: 38539104; PMCID: PMC10967062.
23.    Jang I, Jun M, Lee JE. Economic actions or cultural and social decisions? The role of cultural and social values in shaping fertility intention. International Review of Public Administration 2017; 22(3):257-75.
24.    Paksi V, Nagy B, Tardos K. Perceptions of Barriers to Motherhood: Female STEM PhD Students' Changing Family Plans. Social Inclusion. 2022;10(3):149-59.
25.    Pizzorno J. Environmental Toxins and Infertility. Integr Med (Encinitas). 2018 Apr;17(2):8-11. PMID: 30962779; PMCID: PMC6396757.
26.    Adachi T, Endo M, Ohashi K. Uninformed decision-making and regret about delaying childbearing decisions: A cross-sectional study. Nurs Open. 2020 May 28;7(5):1489-1496. doi: 10.1002/nop2.523. PMID: 32802369; PMCID: PMC7424464.
27.    Lassi ZS, Mansoor T, Salam RA, Das JK, Bhutta ZA. Essential pre-pregnancy and pregnancy interventions for improved maternal, newborn and child health. Reprod Health. 2014;11 Suppl 1(Suppl 1):S2. doi: 10.1186/1742-4755-11-S1-S2. Epub 2014 Aug 21. PMID: 25178042; PMCID: PMC4145858.
28.    Zabak S, Varma A, Bansod S, Pohane MR. Exploring the Complex Landscape of Delayed Childbearing: Factors, History, and Long-Term Implications. Cureus. 2023 Sep 30;15(9):e46291. doi: 10.7759/cureus.46291. PMID: 37915872; PMCID: PMC10616531.
29.    Farideh Shams-Ghahfarokhi, Abbas Askari-Nodoushan , Hassan Eini-Zinab, Ali Ruhani, MohammadJalal Abbasi-Shavazi, (2022). Challenges of New Pronatalist Population Policies and Programs in Iran: A Qualitative Study in the City of Isfahan, Journal of Population Association of Iran, 16(32), 79-112. magiran.com/p2489313
سلامت جامعه
دوره 19، شماره 4
زمستان 1404
صفحه 14-26